noalt
logo

Odwiedzający

Firmy i Wystawcy

noalt
noalt

Moto Rewia

Galeria

noalt
noalt
border

Jeep - historia legendy bezdroży

 

Pomysł na samochód z napędem na 4 koła narodził się już w początkach motoryzacji. Przez lata stosowano go jednak w nielicznych pojazdach, niemal wyłacznie militarnych. Willys MA/MB Jeep i jego następcy dokonali wielkiego przełomu – terenówki stały się produkowanymi w dużych ilościach pojazdami ogólnodostępnymi. Po wojnie Jeep wyznaczył standardy dla innych producentów.

 

Zmobilizowany do armii


Prototypowy Willys MA (1940/41)Pomysł na samochód z napędem na 4 koła narodził się wiele lat, zanim Carl Baenz w 1886 roku opatentował pierwszy samochód. W 1827 roku Timothy Burstall (1776-1860) opatentował napędzany parą pojazd z oddzielnym napędem na kązde z kół. Do klasycznej terenówki było jednak daleko: furgon z zamkniętym nadwoziem poruszał się po torach. Na początku XX wieku powstały samochody Spyker HP (1903) i elektryczny Lohner skonstruowany przez Ferdinanda Porsche z napędem na obie osie. Od początku lat 20. różni produceni na całym świecie eksperymentowali z napędem na wszystkie osie pojazdu. W tym miejscu warto dodać, że początkowo stosowano go niemal wyłącznie w samochodach przeznaczonych dla armii. Od lat 20. próby stworzenie terenówki podejmowała firma Mercedes-Benz – były to modele G1. Najbardziej znany z nich, budowany na dla dostojników III Rzeszy – trójosiowy G4 był skomplikowany i drogi w produkcji, podobnie jak mniejszy G 5 (1937). W 1936 roku Wehrmacht wprowadzał trzy klasy pojazdów z napędem na obie osie: Leichte Gelände Einheits-Personenkraftwagen, Mittlere Gelände Einheits-Personenkraftwagen oraz Schwere Gelände Einheits-Personenkraftwagen, czyli lekki, średni i ciężki samochód terenowy. W projekcie brało udział m.in. Auto Union (Horch), BMW, Ford, Hanomag i Stoewer. Próby nad samochodami terenowymi prowadzono także w Polsce. W 1938 roku powstał udany prototyp PZInż 303 z napędem 4x4 i silnikiem Fiat 118A o mocy 45 KM. Na przełomie lat 30. i 40. podobne konstrukcje powstawały także w innych krajach – Francji, Japonii, Wielkiej Brytanii, Włoszech i ZSRR. Mimo dobrych walorów terenowych auta 4x4 długo pozostawały jednak tylko na etapie prototypów lub krótkich serii i nie mogły na szerszą skalę zmotoryzować żadnej z armii. Rewolucja 4x4 rozpoczęła się w USA w lipcu 1940 roku. Departament Obrony USA ogłosił przetarg Jeep zwycięzca – model MB (1942)konstrukcję i produkcję lekkiego samochodu terenowego ogólnego przeznaczenia („General Purpose”) z napędem na cztery koła. Władze wojskowe zainteresowały się głownie projektami firm Bantam, Ford oraz Willys – Overland. Projekt ostatniej z firm wydawał się najbliższy oczekiwaniom. Warunki przetargowe 9-803 określały czas na opracowanie pierwszego prototypu na 49 dni. Po 75 dniach armia USA oczekiwała na 70 jeżdżących prototypów oraz szybkie wdrożenie ich do wielkoseryjnej produkcji. Projekt Bantama nosił oznaczenie Mk. II lub BRC Ford zaprezentował model GP zaś samochód Willys nazywał się po prostu MA. W lipcu 1941 Departament Obrony wybrał projekt Willysa i skierował go do seryjnej produkcji jako typ MB. Proste nadwozie ze składanym brezentowym dachem zabudowano na stalowej ramie. Konstrukcja była niezwykle prosta zarówno w wielkoseryjnej produkcji jak i obsłudze.
Początkowo montaż Jeepa Willysa MB odbywał się w zakładzie w Toledo/ Ohio. Zapotrzebowanie było ogromne. W październiku 1941 roku Ford rozpoczął produkcję modelu GPW, który od Willysa MB różnił się nieznacznie szeregiem detali. Konstrukcje obydwu aut były całkowicie zunifikowane. Do dziś nie udało się jednoznacznie ustalić pochodzenia nazwy „jeep”. Jedni uważają, że słowo pochodzi od postaci z kreskówki Popeye –Eugen’e The Jeep (Gienek Jeep). Inna wersja mówi o pochodzeniu nazwy „jeep” od fonetycznej wymowy skrótu GP „General Purpose”. Według kolejnej wersji autorem nazwy miał być kierowca testowy Willysa, Irving „Red” Hausmann, który podczas pokazu dla przedstawicieli władz, w lutym 1941 roku wjechał jednym z prototypów na schody Cywilny CJ-5 (1956)przed Kapitolem. Pojazd miał silnik 2.2 o mocy ok. 54 KM oraz tylny napęd z możliwością włączenia napędu na koła przedniej osi. Schemat napędu 4x4 w Willysie MA/MB był niezwykle prosty. Podczas jazdy na utwardzonej drodze napędzana była tylko tylna oś. Gdy Jeep wjeżdżał w teren, kierowca dołączał oś przednią. Za pomocą prostego sprzęgła obie osie łączyły się ze sobą. W terenie, gdzie jazda odbywa się przy niższych prędkościach, a różnice w prędkości obrotu kół na obu osiach niwelowane są przez uślizgi opon, jazda z napędem 4x4 nie stanowiła najmniejszego problemu. Duży prześwit, 16-calowe koła oraz skrzynia rozdzielcza z reduktorem ułatwiały poruszanie się w trudnym terenie. Jeep był szybki (90 km/h) i znakomicie radził sobie w każdym terenie i klimacie. Prosta i niezawodna konstrukcja zyskała mu sympatię żołnierzy.

Stał się najpopularniejszym pojazdem drugiej wojny światowej. Trafił na wszystkie fronty: był obecny pod El-Alamein, pod Monte Cassino, Anconą, w Normandii, w Ardenach, pod Kurskiem, w Normandii, na wyspach Pacyfiku i na Bałkanach. Willys Jeep w znaczący sposób przyczynił się do zwycięstwa Aliantów. Gwoli historycznej ścisłości dodajmy, że zdobyczne egzemplarze Jeepa niezwykle wysoko oceniali także i żołnierze niemieccy. Jednym z takich wozów jeździł nawet feldmarszałek Albert Kesselring, głównodowodzący we Włoszech. Jeep był w powszechnym użyciu w oddziałach Polskich Sił Zbrojnych na Zachodzie oraz Ludowego Wojska Polskiego. Na uzbrojeniu LWP Willysy pozostały do połowy lat 50, gdy zastąpiono je „słusznymi ideologicznie” GAZ 69. W latach 1941 – 45 zakład Willys – Overland w Toledo opuściło 359 851 egzemplarzy modelu MB. Ford zbudował 277 878 sztuk terenowego GPW i ponad 12. tys. spokrewnionej z nim amfibii GPA.

 

Jeep idzie do cywila


Wielki sukces – Cherokee XJ (1984)17 lipca 1945 roku zaprezentowano cywilna wersja Willysa MB nosząca oznaczenie CJ - 2A. Litery „CJ” to skrót od „Civilian Jeep” (cywilny Jeep)
W 1948 roku wprowadzono model CJ -3A. W tym przypadku nazwa  była myląca, gdyż wóz trafił do służby w armiach, policji i innych 

służbach mundurowych w kilkudziesięciu krajach świata.
Zmodernizowana wersja CJ - 3B była produkowana na licencji w Japonii pod nazwą Mitsubishi CJ - 3B – J4. W 1953 roku firma Kaiser Industries nabyła markę Jeep. W 1955 roku powstała montownia Industrias Kaiser Argentina (IKA), a Francuska firma Hotchkiss zakupiła licencję na produkcję modelu MB, który budowano pod nazwą Hotchkiss M201. Na niektórych rynkach np. w Hiszpanii Jeep CJ-3 był oferowany z hałaśliwym, lecz oszczędnym, wysokoprężnym silnikiem angielskiej firmy Perkins.

 

Folder reklamowy Jeepa Wagoneera (1962)

Od Wagoneera do Cherokee


Pół wieku temu, we wrześniu 1962 roku Jeep zaprezentował przełomowy model – Wagoneer. 

Było to duże kombi z napędem na koła tylnej osi lub opcjonalnie na obie osie. Zamknięte nadwozie na płycie podłogowej i ramie nośnej było pojemne i funkcjonalne. Jeep  Wagoneer był wygodny i dobrze wyposażony, przez co zyskał dużą popularność wśród amerykańskich klientów. Stanowił interesującą alternatywę dla dużych kombi, lecz znacznie przewyższał je walorami trakcyjnymi, nie ustępując osiągami i komfortem. W połowie lat 60. Jeep oferował także modele CJ - 3B , CJ - 5 i CJ – 6, jak i użytkowe Pick-up i Wagon. W 1963 roku powstała spółka Kaiser–Jeep. Jeep był popularny na całym świecie. 

Na początku lat 70. Jeep stał się częścią koncernu American Motors Corporation (AMC). Jeep wyznaczył szlak, którym podążali inni producenci zarówno z Europy (Range Rover) jak i z Japonii (Land Cruiser). Rzędowe silniki czterocylindrowe zastępowano jednostkami sześciocylindrowymi oraz V-8 w modelu Renegade. Kolejne wersje Wagoneera i CJ-7 Renegade osiągnęły wielki sukces. Gamę uzupełniał pick – up Honcho, znany później pod nazwą Comanche. Komercyjny sukces w Europie był możliwy dzięki modelowi Cherokee (1984). Po zawarciu umowy z Renault auto oferowano z 4-cylindrowym dieslem 2.1 i sprzedawano w sieci salonów tej firmy do początku lat 90.

 

Nowa era


 Jeep Commander (2006)W 1987 roku Jeep stał się częścią koncernu Chrysler. Modele CJ zastąpił Wrangler – udany powrót do korzeni – Willysa MB. W 1993 roku zaprezentowano luksusowego Grand Cherokee. Na rynki europejskie auta oferowano z silnikami Diesla. W latach 1998 – 2007 Jeep był częścią grupy Daimler Chrysler AG. Wówczas pojawiły się kolejne nowości – Compass, Patriot oraz kolejne generacje Cherokee i Grand Cherokee. Podczas salonu motoryzacyjnego w Nowym Jorku w marcu 2005 roku debiutował Jeep Commander. Nazwa była nawiązaniem do militarnych początków Jeepa. Oferowano go zarówno z benzynowymi jednostkami V6 3.7 oraz V8 4.7 i słynnymi 5.7 HEMI (330 KM). W Europie większość nabywców zamawiała wersję z 3-litrowym turbodieslem CRD o mocy 218 KM konstrukcji Mercedesa. Flagowy model z charakterystycznym kanciastym nadwoziem pozostał w ofercie do 2010 roku Aktualnie Jeep stanowi część Grupy Fiat i oferuje modele Cherokee, Grand Cherokee, Wrangler i Wrangler Unlimted. Każdy z nich jest godnym następcą słynnego wojennego weterana sprzed 72 lat.

 



image





li_type

Wyszukiwana fraza może znajdować się w:

  • Lokalizacja i dojazd / Odwiedzający
  • Bilety / Odwiedzający
  • Baza noclegowa / Odwiedzający
  • Cennik wystawcy / Firmy i Wystawcy
  • Zgłoszenie firmy / Firmy i Wystawcy
  • Zgłoszenie klubu / Firmy i Wystawcy
  • Zgłoszenie pojazdu wystawowego / Firmy i Wystawcy
  • Zgłoszenie pojazdu na sprzedaż / Firmy i Wystawcy
  • Regulamin / Firmy i Wystawcy
  • Akredytacja prasowa / Dla mediów
  • Logo dla prasy / Dla mediów
  • Informacja prasowa 2012 / Dla mediów
  • Press Info 2012 (UK) / Dla mediów
  • Internet / Media o nas
  • Prasa / Media o nas
  • Radio i Telewizja / Media o nas
  • III Edycja Auto Nostalgii - 2013 r. / Moto Rewia
  • II Edycja Auto Nostalgii - 2012r / Moto Rewia
  • Wspomnień czar / Moto Rewia
  • Targi w Polsce - I edycja Moto Nostalgii / Moto Rewia
  • Targi w Europie / Moto Rewia
  • American la France / Leksykon pojazdów
  • Fiat 124 Abarth / Leksykon pojazdów
  • Wartburg 312 / Leksykon pojazdów
  • NSU / Leksykon pojazdów
  • Peterbilt 359 / Leksykon pojazdów
  • Papamobile - Star dla papieża Polaka / Leksykon pojazdów
  • Cadillac Fleetwood Eldorado / Leksykon pojazdów
  • Lancia Fulvia / Leksykon pojazdów
  • Syrena 102 / Leksykon pojazdów
  • Unikalne 100 latki - Auto Nostalgia 2012 / Leksykon pojazdów
  • Jeep - historia legendy bezdroży / Legendy motoryzacji
  • Porsche z napędem na cztery koła / Legendy motoryzacji
  • 40 lat Mercedesa klasy S / Legendy motoryzacji
  • Abarth / Legendy motoryzacji
  • 60 lat Mercedesa SL / Legendy motoryzacji


Na skróty


Strona Główna noaltGaleria noaltKontakt noalt


/ data: 24.05.2017


Legendy motoryzacji


Jak auto staje się legendą?
 

Fascynacja motoryzacją to zjawisko czysto emocjonalne. Z pośród setek produkowanych dotychczas modeli, tylko nieliczne przechodzą do historii,  stają się nieśmiertelne i żyją własną legendą. Dlaczego tak się dzieje? Samochody-legendy mają w sobie to coś, co jest wypadkową techniki, osiągnięć, design, czy kontekstu historycznego. Znaczącą rolę odgrywają też ludzie z nimi związani. Mówimy wtedy, że auto ma duszę.


Dla fanów pojazdów zabytkowych przygotowaliśmy wybrane publikacje o najciekawszych modelach, które przeszły do historii, jako motoryzacyjne legendy. Opisujemy też rocznice, historie i jubileusze marek, bez których nie sposób wyobrazić sobie współczesnej motoryzacji. Do artykułów dołączone zostały zdjęcia, często nieznane, na których po najechaniu kursorem pojawia się podpis. Zapraszamy do lektury.

 

Teksty i zdjęcia: Maciek Replewicz, Tomasz Szczerbicki, Mirek Bugajski

 




● Odwiedzający ● Firmy i Wystawcy ● Dla mediów ● Media o nas ● Moto Rewia ● Leksykon pojazdów